Trong khi nhiều người trẻ lựa chọn gắn bó với các ngành nghề thời thượng như nhiếp ảnh, bất động sản hay kinh doanh online, thì đôi bạn Võ Phan Văn Thành (SN 1983, phường Hương Trà, thành phố Đà Nẵng) và Đào Duy Linh lại quyết định rẽ sang một hướng đi hoàn toàn khác, đó là khởi nghiệp từ cây tre.
Đôi bạn ở làng sinh thái Hương Trà, thành phố Đà Nẵng gieo mầm xanh từ cây tre
Những ngày cuối tháng 1/2026, PV được diện kiến vườn ươm tre, vườn tre sinh trưởng và xưởng chế biến đồ dùng tre Miền Trung của đôi bạn Võ Phan Văn Thành và Đào Duy Linh. Đây được xem là một trong những dự án khởi nghiệp mang tên “EcoQuest – Sứ mệnh xanh” đang ươm mầm từ vùng đất sinh thái Hương Trà được kỳ vọng sẽ mở ra cơ hội đa lợi ích của cây tre từ việc xuất khẩu sản phẩm đến bảo vệ môi trường sinh thái.
Gieo mầm xanh cho tương lai từ tre…
Võ Phan Văn Thành – Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất, Thương mại, Dịch vụ Ecoquest chia sẻ, nghề chính của anh là nhiếp ảnh và bất động sản, do đặc thù của nghề là thường xuyên đi nhiều, đi khắp nơi, mỗi chuyến đi của anh không phải phục vụ cho nghề mà còn để học hỏi và trau dồi thêm kiến thức.
Năm 2023, trong một lần công tác Miền Tây, anh phát hiện mô hình sản xuất gia công dụng cụ từ cây tre rất bắt mắt, phục vụ cho người dân ngày càng cao và xuất khẩu rất có giá trị.
Cũng từ chuyến đi Miền Tây đã mở ra cho anh Thành một cơ duyên mới với cây tre. Sau chuyến công tác đó, anh Thành bắt tay vào tìm hiểu tất cả các loại tre giống, từ tre lấy măng, đến tre sản xuất đồ gia dụng và còn tìm hiểu thêm loại tre của Thái Lan, đó là giống tre guadua angustifolia (tre sắt) – một loài tre rễ chạy, có xuất xứ từ Nam Mỹ, đang được trồng thành công tại tỉnh Prachin Buri (Thái Lan) với khí hậu tương đồng miền Trung Việt Nam.
“Giống tre sắt của Thái Lan có đặc tính sinh học ưu việt, thân cao từ 20-25m, đường kính lớn, sinh trưởng nhanh, khả năng chịu gió tốt, giúp giữ đất, chống xói mòn và phù hợp với các chương trình phục hồi rừng và Net Zero.
Tôi đã thí điểm trồng hơn 10 dòng tre trên diện tích 4.000m² tại vườn nhà ở phường Hương Trà, sau 2 năm chọn lọc, chỉ giữ lại các dòng đạt tiêu chuẩn, trong đó có tre guadua angustifolia và tre nữ hoàng, loài tre thân dài có tốc độ sinh trưởng nhanh.
Những ngày đầu khởi nghiệp không hề dễ dàng. Thiếu kinh nghiệm, vốn ít, kỹ thuật trồng tre còn hạn chế khiến tôi liên tục thất bại. Nhiều lứa giống bị chết, sâu bệnh, sinh trưởng chậm.
Không nản chí, tôi chủ động tìm tòi tài liệu, tham gia các lớp tập huấn nông nghiệp, học hỏi từ những mô hình trồng tre trong và ngoài nước. Dần dần, tôi xây dựng được quy trình ươm giống khép kín như, lựa chọn giống tre chất lượng cao, xử lý mầm và hom giống đúng kỹ thuật…”, anh Thành chia sẻ.
Đưa chúng tôi đi dạo quanh vườn tre giống, anh Thành chia sẻ, sau nhiều năm làm việc với máy ảnh và giấy tờ nhà đất, anh nhận ra mình muốn gắn bó với thiên nhiên, tạo ra giá trị thật cho cộng đồng. Hiện nay, vườn ươm của Công ty TNHH Sản xuất, Thương mại, Dịch vụ Ecoquest cung cấp hàng chục nghìn cây tre giống mỗi năm cho các tỉnh miền Trung và Tây Nguyên.
“Tre sắt Thái Lan là loại tre có giá trị kinh tế cao, thân đặc, chịu lực tốt, dùng nhiều trong xây dựng và đồ mỹ nghệ xuất khẩu.
Tre trồng khoảng 4 năm cho thu nhập, mỗi 1ha thu khoảng 125 tấn, mỗi 1kg tre thành phẩm có giá 900 đồng/1kg, nếu 4 năm, mỗi héc ta, người dân có thể thu nhập hơn 100 triệu đồng, mà tre càng thu hoạch càng “đẻ” thêm măng và sinh trưởng trở lại bình thường chứ không như cây keo chỉ khai thác một lần”, anh Thành cho biết.
Mong muốn đưa sản phẩm tre ra thị trường quốc tế
Không dừng lại ở việc ươm, bán cây giống, đôi bạn Thành, Linh còn tiếp tục đầu tư xưởng để sản xuất các sản phẩm gia dụng từ tre như, đồ trang trí thủ công, bàn ghế và tất cả các dụng cụ từ tre. Đặc biệt, nhiều nơi còn đặt hàng cơ sở xây dựng nhà bằng tre trang trí tại các điểm vui chơi, giải trí để người dân được gần gũi với “cái vị quê”.
Đặc biệt, thời gian qua rất nhiều đơn vị như vườn trồng sâm Ngọc Linh, các hộ nuôi cá lồng bè đã đặt hàng hàng trăm tấn tre để phục vụ vào xây dựng vườn ươm sâm Ngọc Linh và làm lồng bè nuôi cá trên sông, trên biển…
Bên cạnh đó, vườn ươm tre và xưởng sản xuất tre Miền Trung đã tạo việc làm ổn định cho gần chục lao động địa phương, mỗi lao động có thu nhập từ 5 – 8 triệu đồng/tháng. Anh Thành dự kiến, đến năm 2030 với hướng liên kết, chuổi giá trị trồng, sản xuất cây tre, đơn vị sẽ có khoảng 50ha, trong đó đất của doanh nghiệp 20ha; liên kết xã miền núi Trà Vân khoảng 13ha và các xã lân cận còn lại của thành phố Đà Nẵng.
“Chúng tôi không những tập trung vào việc ươm giống chuẩn và xây dựng các trang trại kiểu mẫu và mục tiêu không chỉ là bán cây giống mà còn là phủ xanh đất trống đồi trọc, tạo ra nguồn nguyên liệu sạch thay thế gỗ tự nhiên.
Chúng tôi sẽ chuyển từ kinh doanh dịch vụ sang sản xuất thực thụ, gắn liền với bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế nông thôn để giúp nhiều nông dân có thêm lựa chọn cây trồng thoát nghèo từ tre.
Mục tiêu tương lai đó là xây dựng nhà máy sản xuất ván ép làm trang trí; viên nén và bột tre để xuất khẩu làm khí đốt. Trong tương lai sẽ mở rộng vùng trồng, xây dựng chuỗi sản xuất, tiêu thụ khép kín và đưa sản phẩm tre Việt Nam ra thị trường quốc tế…”, anh Thành khẳng định.
Đặc biệt, mới đây Công ty TNHH Sản xuất, Thương mại, Dịch vụ Ecoquest đã triển khai dự án tre sinh khối tại xã Trà Vân, thành phố Đà Nẵng với 18 hộ tham gia trồng khoảng diện tích 13ha, đây là một trong những mô hình được triển khai trong khuôn khổ Tiểu dự án 1, Dự án 3 của Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững năm 2025.
Theo phương án sản xuất, các hộ dân liên kết với Công ty TNHH Sản xuất, Thương mại, Dịch vụ ECOQUEST để trồng các giống tre bản địa như tre tầm vông, tre luồng, tre sắt. Đây là những giống phù hợp với điều kiện đất đai, khí hậu vùng cao Trà Vân, sinh trưởng ổn định và có khả năng khai thác dài hạn.
Dự án được thiết kế theo chu kỳ 5 năm. Từ năm thứ 3 bắt đầu cho khai thác, sản lượng ước đạt khoảng 265 tấn nguyên liệu/ha trong cả chu kỳ, với tỷ lệ thu hoạch hằng năm khoảng 45%, tương đương 120 tấn/ha/năm…Và công ty sẽ bao tiêu sản phẩm đầu ra cho người dân.
Theo Báo Dân Việt
